Artykuły

Czy kobiece umysły są doskonalsze?

Mózg dziecka rozwija się już w łonie matki. Elementarne zmiany zachodzą pomiędzy 6-8 tygodniem rozwoju płodu. To wtedy uwidaczniają się różnice pomiędzy połączeniami nerwowymi półkul w mózgu dziewczynki i w mózgu chłopca. Mózg kobiety po ukształtowaniu się nie zmienia się już, natomiast mózg mężczyzny przechodzi ewolucję na skutek zmian hormonalnych. Czy więc mózg kobiety jest bardziej doskonały, niż mózg mężczyzny?

attachment

Naukowcy mają podzielone zdania. Z pewnością na skutek takiego, a nie innego ukształtowania połączeń między półkolami kobiety są bardziej wrażliwe, delikatne, słabsze fizycznie. Mężczyźni natomiast z powodu hormonu zwanego testosteronem wykazują większą odporność na ból, lepsze rozeznanie w terenie, skłonności do przewodzenia w zespole, lepsze radzenie sobie w stresujących sytuacjach. Niektórzy naukowcy wysnuwają teorie, że mężczyźni, którzy regularnie ćwiczą pamięć, zapamiętywanie, odpamiętywanie, uczą się języków obcych, są w stanie osiągnąć o wiele lepsze wyniki, niż kobiety, które na te same czynności poświęcają taką samą ilość czasu. I głównym czynnikiem jest tutaj właśnie uwarunkowania wynikające z przemian zachodzących na poziomie układu nerwowego mózgu. Z drugiej strony, kiedy mężczyzna dozna urazu lewej półkuli mózgu może doznać widocznego pogorszenia swoich zdolności pamięciowych, językowych i umiejętności uczenia się. Kobiety w takim przypadku nie mają większych problemów w tych obszarach nauki. Jeśli zaś mówimy o uszkodzeniach prawej półkuli mózgu, zarówno kobiety jak i mężczyźni podobnie odczuwają zaniki podstawowych zdolności. Dlaczego różnice są tak znaczne? Bierze się to z umiejscowienia zdolności w mózgu. U mężczyzn większość zdolności mieści się w lewej półkuli mózgowej, natomiast u kobiet umiejętności prawie symetryczne rozlokowane są na obydwu półkulach. Mężczyźni mogą więc naturalnie osiągać najwyższe wyniki, kobiety natomiast są bardzo dobre w każdej dziedzinie.

Małgorzata Litwin | 2018-08-31 14:08:42

Zapamiętywać doświadczenia!

Struktura mózgu odpowiada za wiele czynników, które nieświadomie przez nas decydują o naszych wyborach, a w rezultacie zdobywanych doświadczeniach. To, czy podobają nam się ludzie o pociągłych twarzach, czy też osoby bardzo szczupłe, a może ludzie z rudymi włosami, to wszystko zawarte jest w mózgu. Najczęściej klasyfikujemy ludzi w kilka sekund po ich ujrzeniu i już nasz mózg decyduje za nas, czy dana osoba jest atrakcyjna fizycznie, czy też nie budzi w nas pozytywnych odczuć.

attachment

Nie jesteśmy tylko emocjami, więc nie ma to wielkiego znaczenia w wyborze partnera życiowego, gdyż tutaj decydują poważniejsze czynniki, jak dojrzałość emocjonalna, atrakcyjność mentalna, poczucie obowiązku, wspólność wartości i tym podobne. Jednak ciałko migdałowate zawarte w mózgu kształtuje to, jak postrzegamy świat i jakie doświadczenia przyjdzie nam zbierać. U mężczyzn działa ono trochę inaczej, niż u kobiet. W praktyce oznacza to, że bardziej atrakcyjne każdej płci wydają się inne cechy u potencjalnego partnera lub przyjaciela. Mężczyźni poszukują u kobiet wrażliwości i subtelności, oznak płodności, jak jędrne usta, obfite piersi, szerokie biodra. Nie bez znaczenia pozostają drobne gesty i zachowania, jak kokieteria, zalotne spojrzenie, umiejętności opiekuńcze. Kobiety natomiast szukają mężczyzn silnych, zaradnych, potrafiących zagwarantować im stabilność i bezpieczeństwo. Zwracają uwagę na osobniki wyróżniające się w grupie, z poczuciem humoru, umiejących radzić sobie w trudnych sytuacjach. Niestety plusem jest też atrakcyjność mężczyzny w oczach innych kobiet, z czego wynikają później zdrady i romanse. Nie warto jednak tłumaczyć się, że winny jest tutaj nasz mózg, choć w rzeczywistości ma on wpływ również na takie zachowania. Przypomnijcie sobie własne doświadczenia, co w nich powtarza się?

Tomasz Wachowiak | 2018-08-18 14:07:54

Jak dobrze wypadać w testach logicznych?

Jak się okazuje testy sprawdzające umiejętność logicznego myślenia towarzyszą nam przez całe życie. Już małe dzieci w prostych grach i zabawach testowane są pod kątem swoich logicznych zachowań i racjonalnych wyborów. Później w szkole, nie tylko na matematyce, zmuszeni jesteśmy rozwijać nasz logiczny umysł i korzystać z zasobów pamięci. Czekają nas regularne sprawdziany, oceniające stopniami poziom umiejętności logicznych i pamięciowych.

attachment

Nawet ludzie po 65 roku życia sprawdzani są i badani przez naukowców. Wszystko sprowadza się do istotnej roli pamięci logicznej w naszym życiu. Zależy od niej wiele, nie tylko nasz poziom sprawności umysłowej, ale też podejmowanie zdrowszych decyzji na każdym etapie życie. Przez długi okres królował pogląd mówiący, że wegetarianie osiągają lepsze wyniki w testach logicznych. Później, a właściwie obecnie naukowcy są zdania, że to tłuszcze jednonasycone i kwasy Omega 3 odpowiadają, że sprawność umysłową i zdolności logiczne. Ich odpowiednia ilość pomaga zachować odpowiedni poziom natlenienia w mózgu, przez co nasz umysł może pracować na wysokich obrotach. Również ważna jest jakość połączeń między neuronami, które przenoszą między sobą ślady pamięciowe. Aby myśleć logicznie n każdym etapie życia powinniśmy więc spożywać dużą ilość mięsa rybiego i trans. Pomocne okazują się też migdały, oliwa z oliwek, orzechy. Tych produktów nie może zabraknąć w naszej diecie. Nawet podczas uczenia się, czy przygotowywania do testów pamiętajmy o zdrowych przekąskach, dzięki którym nasze zdolności analizy i zapamiętywania polepszą się. Co najlepsze – poprawić swoje zdolności możemy w każdym wieku. Jeśli więc dotychczas niespecjalnie dbaliśmy o dietę zdrową dla umysłu, nic nie stoi na przeszkodzie, by zacząć myśleć logicznie, poprzez logiczne odżywanie się.

Tomasz Wachowiak | 2018-08-08 11:40:09

Nauczyć można się wszystkiego

Tak przynajmniej twierdzi Jędrzej Cytwa mistrz zapamiętywania cyfr binarnych i słówek. Na swoim koncie ma wiele osiągnięć. Wystarczy tylko nadmienić o czterokrotnym pobiciu Rekordu Guinnessa. W ciągu godziny potrafi zapamiętać tysiąc słówek z języka obcego. Ile Wam zajmuje nauczenie się kilkudziesięciu? Co kryje się za sukcesem Jędrzeja?

attachment

Czy są to jakieś wrodzone, szczególne predyspozycje?

Okazuje się, że nie. Jędrzej nie wyróżniał się na tle rówieśników. Nigdy nie wykazywał żadnych nadzwyczajnych umiejętności w zapamiętywaniu. Jego pasja zaczęła się dopiero w okresie dorastania, kiedy miał okazje zobaczyć prezentację technik mnemo. Umiejętność doskonałego, bezbłędnego zapamiętywania i odtwarzania z pamięci zrobiła na Jędrzeju tak wielkie wrażenie, że z miejsca postanowił zapisać się na obóz pamięciowy, gdzie pierwszy raz dowiedział się o istnieniu mnemotechnik i praktycznym ich wykorzystaniu. Początkowe zaciekawienie szybko przerodziło się w życiowe hobby. Jędrzej ćwiczył, testował i doskonalił przez lata swoje zdolności pamięciowe przy udziale mnemotechnik. Aktywnie brał udział w różnego rodzaju zmaganiach pamięciowych. W późniejszym etapie sam zaczął pomagać innym wdrażać się w techniki zapamiętywania. Jędrzej przyznaje, że znajomość mnemotechnik zmieniła jego życie. Pozwoliła mu studiować architekturę w Warszawie, podróżować po krajach Europy, dzięki znajomości pięciu języków obcych, a także w innych sukcesach na polu kariery i prywatnym. Jędrzej nie wyobraża sobie życia bez korzystania z mnemotechnik. Jędrzej już nigdy więcej nie uczył się tradycyjnie. Skoro metoda wkuwania pozwala zapamiętać około 10 procent materiału, a zapamiętywanie mnemotechnikami do 80% procent treści – bilans zysków i strat jest tutaj prosty. Jędrzej przekonuje, że każdy może uczyć się mnemotechnikami i zdobyć dowolną wiedzę.

Tomasz Wachowiak | 2018-08-01 09:11:36

Agresja sprzyja zapamiętywaniu

Kontrowersyjny temat, gdyż dotyka samego sedna ludzkiej osobowości i upodobań. Nie od dziś wiadomo, że to co wzbudza w nas zainteresowanie dłużej pozostaje w naszej pamięci. A nic tak nie pobudza ludzkiego umysłu, jak sprawy unikalne, oddziałowujące na emocje, wiążące się z doświadczeniem danego gatunku. Detektywi badający sprawy z udziałem broni już dawno zauważyli, że tam gdzie pojawia się przestępstwo związane z udziałem broni, jest znacznie więcej świadków, a ich wspomnienia są o wiele bardziej żywe, szczegółowe i dłużej pozostają w pamięci.

attachment

Drugi istotny wniosek na temat zapamiętywania i agresji powstał, kiedy badacze zajęli się testowaniem poziomu dramatyzmu ludzi w obecności broni. Wykazano, że tam gdzie znajduje się broń i narzędzia służące zadawaniu kary, ludzie stają się bardziej agresywni, skłonni do dynamicznych, niekontrolowanych zachowań, surowiej oceniający innych, mających bardziej pesymistyczną wizję świata. Dlaczego zorganizowani bandyci wolą na miejsce zbrodni zabrać broń palną, a nie nóż? Otóż, kiedy świadkowie zdają sobie sprawę z obecności broni palnej, ich uwaga prawie całkowicie skupia się na niej, a nie na wyglądzie zbrodniarza, jego cechach charakterystycznych, czy szczegółach zajścia. Za to świetnie są w stanie opisać samą broń i jej położenie w trakcie całego zdarzenia. Nie zachęcamy oczywiście nikogo, ani nie prowadzimy poradnika, jednak fakty związane z agresją i śladami pamięciowymi są obserwowane i badane od lat. Agresja sprzyja lepszemu zapamiętywaniu. Dramatyzm jest wpisany w ludzką naturę. Zawsze reagujemy na przejawy przemocy w naszym otoczeniu, a im groźniejsza sytuacja, tym większa uwaga naszego mózgu. Ukazanie się broni zawsze zwiększa agresję. Dlatego też nie poleca się jej noszenia i używania, nawet do odstraszenia. Im więcej osób nosi broń, tym stopień agresji i wzajemnej nieufności wzrasta.

Małgorzata Litwin | 2018-07-26 08:22:48

Dobra pamięć = dobre wrażenie

Unikajmy popełniania gaf pamięciowych, mogą one skutecznie popsuć nasz wizerunek i opinie w oczach ludzi. Szczególnie narażone są tu osoby pełniące ważne funkcje publiczne, zasiadające na wysokich stanowiskach, od których oczekujemy pełnego zaangażowania i solidnej wiedzy. Często przedsiębiorcy, szefowie firm, menagerowie zapominają, że ich kompetencje wymagają posiadania dobrej pamięci. Tyczy się to zarówno zapamiętywania imion podwładnych, jak i kontrahentów.

attachment

Nikt nie lubi pracować pod osobą, która bez przerwy zapomina lub przekręca jej imię, lub oczekuje aby informować ją nieustannie o wszystkim, co dzieje się w firmie, gdyż nie ma czasu lub ochoty aktywnie zapoznawać się z bieżącymi wydarzenia. Może to zmniejszyć morale pracowników i respekt do osoby odpowiedzialnej. Przekłada się to na ich zaangażowanie w pracę, a w efekcie wyniki, jakie osiągają. Szczególnie w młodych korporacjach, gdzie wysokie samodzielne stanowiska piastują niewyspecjalizowane osoby, obserwujemy niski pułap kompetencji organów zarządzających, a odpowiedzialność przenoszona jest na pracowników niższego szczebla, które niejednokrotnie posiadają lepszą wiedzę, niż kierownictwo. Także w życiu osobistym dobra pamięć może nam zaskarbić przychylność ważnych dla nas osób. Ludzie z natury lubią, kiedy zwracać się do nich po imieniu, a wszystkie te imiona trzeba zapamiętać i szybko skojarzyć z odpowiednią twarzą. Ponadto wciąż bombardowani jesteśmy informacjami. Sprawia to, że rzeczy istotne przekazywane nam przez bliskie osoby, mogą być szybko wyrzucane z pamięci. Prowadzi to do nieporozumień, kłótni, ktoś może poczuć się urażony i lekceważony. Jeśli zdarza nam się słyszeć od ludzie – tyle razy ci powtarzam/powtarzałam, a ty wciąż nie pamiętasz – warto zastanowić się, czy nasz wizerunek nie cierpi z powodu słabej pamięci. Próbujmy oddzielić ziarna od plew i być dobrze postrzeganymi.

Tomasz Wachowiak | 2018-07-20 00:25:04

Smartfon zamiast rozumu.

le razy zdarzyło się wam zapomnieć o ważnej rocznicy, dacie oddania projektu, czy zakupie potrzebnego produktu w sklepie? Zarówno w przypadku spraw ważnych, jak i powszechnych – nasza pamięć bywa zawodna. Na ogół ludzie zapominają o treningu pamięci zaraz po tym, jak skończą edukację. Być może uczenie na pamięć nie będzie już wtedy nikomu potrzebne, jednak dobra pamięć może odgrywać o wiele większą rolę po edukacji, niż w jej trakcie.

attachment

Sprawdzian, kartkówkę – można zazwyczaj poprawić; dobrego wrażenia natomiast, jako solidny pracownik, czy odpowiedzialny człowiek już nie zawsze. Kiedyś powszechnie stosowane były kieszonkowe dzienniki, gdzie ludzie zapisywali ważne daty, numery, sprawy do załatwienia. Od kiedy nowe technologie multimedialne wyparły tradycyjne notatki, zapiski odeszły do lamusa. Nie oznacza to, że cyfrowe możliwości polepszyły nasze umiejętności zapamiętywania, wręcz przeciwnie, technologia sprawdza się, kiedy przed oczami mamy wyświetlone komunikaty, poza komputerami, tabletami, smartfonami, często jesteśmy bezradni. Technologie do tego stopnia oduczyły nas myślenia, że nie jesteśmy w stanie zapamiętać imienia nowo poznanej osoby bez zapisania go na liście kontaktów w telefonie. To, co w założeniu miało służyć człowiekowi, w rzeczywistości może uczynić go kaleką pamięciowym. A w przypadku awarii naszych drogocennych, nowoczesnych sprzętów; kiedy pozostajemy zdani tylko na własne umiejętności odtwarzania z pamięci, ponosimy klęskę ludzkiego rozumu, który de facto wszystkie te nowinki techniczne zaprojektował. A wystarczy na co dzień poświęcić 15 minut w celu odbycia ćwiczeń poprawiających pamięć. Możemy je wykonywać w domu, w pracy, będąc w ruchu. Nie muszą być wcale nudne, ani trudne. To także doskonały trening dla naszego mózgu, który odpowiednio pobudzony, będzie nam dobrze służył przez cały dzień. Używajmy technologii, po to są, nie zapominajmy jednak o samodzielnym myśleniu.

Małgorzata Litwin | 2018-07-18 10:25:31

Engram - trwały ślad w pamięci

Zastanawialiście się kiedyś, czy faktycznie chcielibyście pamiętać każde, najdrobniejsze zdarzenie ze swojego życia? Każdą obejrzaną reklamę, wypowiedziane zdanie, poranek dnia? Czy nie byłoby to ogromnie męczące i przeszkadzające nam w normalnym funkcjonowaniu? A może wręcz przeciwnie. Taki arsenał wspomnień pozwalałby trafniej podejmować decyzje, unikać pomyłek, działać sprawniej i szybciej?

attachment

Zdania na ten temat są podzielone i trudno o satysfakcjonującą odpowiedź, gdyż nie ma ludzie potrafiących zapamiętać „wszystko”. Są jednak badania próbujące dowieść, że w naszej pamięci zapisywane są wszystkie drobne zdarzenia i mogą one, odpowiednio pobudzone, być odpamiętane. Szersze badania udowadniają jednak, że zdecydowana większość śladów pamięciowych człowieka nie przechodzi konsolidacji i nie dostaje się do pamięci długotrwałej, gdzie faktycznie znajdują się wspomnienia enagramu, czyli trwałych śladów w pamięci. I nie jest tak, że ważne, uznane przez komórki nerwowe za potrzebne informacje od razu są na nasze życzenie, czyli możemy je przywoływać samą chęcią ich przypomnienia. Proces kształtowania się trwałych śladów pamięciowych jest procesem nawet kilkuletnim. Oznacza to, że potrzeba czasami naprawdę długiego czas, aby wyselekcjonować zdarzenia naprawdę istotne, warte zapamiętania. Czy sami możemy mieć wpływ na to, że dane zdarzenia dostaną się do naszego pamięciowego enagramu? Na pewno tak. Wiele zależy od indywidualnych sądów, preferencji, osobowości jednostki. Jednak osoba do końca życia zapamięta obraz, który poruszył ją i wywołał głębsze uczucia, a dla innej osoby ten sam obraz może być niewiele znaczący i szybko ulotni się z pamięci. A co z tymi wspomnieniami, które wydawałoby się niewiele dla nas znaczą, a uparcie tkwią w pamięci? Takie drobnostki, jakie niczemu nie służą? Może nasza pamięć ma dla nas plan, który dopiero ma się wyjawić? Warto zastanowić się nad tym. Może jednak coś bez znaczenia, okaże się kluczowe w naszych przyszłych doświadczeniach.

Tomasz Wachowiak | 2018-07-11 10:15:54

Psia pamięć długotrwała

Właściciele czworonogów od zawsze gotowi są z pełnym entuzjazmem przypisywać swoim mniejszym przyjaciołom zaawansowane zachowania ludzkie. Nie mogli zgodzić się z tym naukowcy. Jednak od kiedy przeprowadzono szereg eksperymentów sprawdzających psią pamięć, głosów krytyki jest coraz mniej. Wzrosty za to spojrzenia niedowierzenia i zaskoczenia. Tak, psy posiadają pamięć długotrwałą. Mogą więc podobnie, jak ludzie uczyć się, zapamiętywać i odtwarzać z pamięci.

attachment

Dotychczas sądzono, że psy posiadają co najwyżej umiejętności naśladowania czynności ludzkich, a to i tak nie w czasie dłuższym niż 5 sekund, po zobaczeniu danej czynności. Rewolucyjne okazały się więc badania, w których czworonogi trafie powtarzały zachowania ludzkie wpierw po 10 sekundach, potem po minucie, a w końcu nawet godzinie. Znany filozof, psycholog i pisarz Dean Koontz, któremu nieobce są zagadnienia związane z rozwijaniem nauki, napisał nawet książkę, w której przytoczył zachowania swojego psa, potwierdzając tym samym rewelacje, jakich dotąd o psach nie wiedzieliśmy. Jego zdaniem psy potrafią odpamiętywać nawet zdarzenia ze swoich młodych lat. Koontz zabrał kiedyś swojego pupila do miejsca, gdzie ten urodził się. Pies zareagował bardzo energicznie i porywczo, kiedy znalazł się w swoim rodzinnym otoczeniu. Natychmiast doskoczył z radością do psa, który jak okazało się, był jego bratem. Oba psy radośnie witały się ze sobą, jak gdyby gdzieś wewnątrz nich tkwiła wiedza o pokrewieństwie. Sentymentalna historyjka, czy dowód naukowy? Trudno jednoznacznie ocenić. Coraz więcej obiektywnych badań na czworonogach potwierdza, że pamięć ich możemy być podobna do pamięci ludzkiej. Może jest tak, że psia pamięć rozwinęła się w toku ewolucji. Nikt chyba nie zaprzeczy, że psy są inteligentnymi i wspaniałymi zwierzętami, które niejednokrotnie udowadniały już, że stać je na ludzkie odruchy i przejawy człowieczeństwa.

Małgorzata Litwin | 2018-07-06 14:00:02

Odrzuć przyzwyczajenia. Rozwijaj mózg

Przyzwyczajenie drugą naturą człowieka. Pozwala nam ono uporządkować nasz świat i szybciej pokonywać trudności. Czujemy się wtedy bezpieczniejsi. Jest jednak też druga strona medalu. Przyzwyczajenie powoli zabija naszą kreatywność, nie uodparnia nas na nowości, przeszkadza w inwencji. A ludzki mózg potrzebuje coraz to nowych wyzwań, by rozwijać się i pracować na pełnych obrotach. Warto więc czasami zrezygnować z pójścia utartą ścieżką i pobawić się w życie na nowo.

attachment

Wydaje się Wam, że to zbyt duże poświęcenie i kwestia nastręczająca kłopotów? Nic bardziej mylnego. Wystarczy tylko trochę odmienić swój plan dnia. Na przykład, jeśli każdą pobudkę zaczynacie od kawy i standardowych kanapek, spróbujcie z rana wypić owocową herbatę i przygotować pełnowartościowe śniadanie składające się z owoców. Do tej pory czytanie książek pozostawialiście na wolne dni weekendowe? Od dziś każdego wieczoru sięgajcie po inną lekturę, której poświęcicie co najmniej 30 minut. Niech będą to ciekawe słowniki, atlasy, powieści, nawet listy. Zróbcie porządki w swoich szafach. Dobierzcie ubrania w zestawy. Zastanówcie się, w czym dawno nie chodziliście i jak to połączyć z innymi rzeczami. Macie swoje ukochane gadżety, które zastępują tradycyjne rozwiązania? Zrezygnujcie z nich. To może być trudne. Ale dzień z wyłączonym telefonem lub bez użycia ekspresu do kawy może postawić przed wami nowe ciekawe zadania, a mózg podpowie wam, jak im sprostać. Przed zaśnięciem zastanówcie się nad swoim dniem. Co robiliście w nim tak jak zawsze? Co można by zrobić inaczej? Następnego dnia świadomie zrezygnujcie z rutyny i postawcie sobie wyzwania. Do pracy, na zakupy i w inne miejsca jeździcie samochodem? Przez pewien czas zrezygnujcie z auta i poruszajcie się po mieście rowerem lub komunikacją miejską. Starajcie się zauważać to, co wcześniej przechodziło bez echa. A już spacery w nieuczęszczane dotąd rejony miasta? Wspaniała rozrywka dla mózgu.

Tomasz Wachowiak | 2018-07-02 15:58:14

Mind Mapy, jak skutecznie łączyć słowa - klucze

Na pewno zdarzają się wam momenty, w których trudno o oryginalną kreację, dobry pomysł, połączenie ze sobą luźnych myśli. Tutaj z pomocą przychodzą mapy myśli, pozwalające uwolnić z umysłu błąkające się idee, a oczom ukazać rozwiązanie męczącego problemu. Mapy myśli stanowią ciekawą alternatywę dla tradycyjnych notatek i zapisków. Prowadzenie uporządkowanego dzienniczka jest w porządku, jednak …….

attachment

dla potrzebujących czegoś więcej, niż możliwość szybkiego odpamiętania, poleca się tworzenie map myśli.

Co jest najlepsze w mapach myśli? Są one bardzo uniwersalnym rozwiązaniem, które może stosować praktycznie każdy. Do ich sporządzenia wystarczy kartka, kolorowe długopisy lub flamastry i kilkadziesiąt wolnych minut. W innej wersji możemy zainstalować na swoich komputerach lub urządzeniach przenośnych dedykowane programy do sporządzania map myśli – przydadzą się szczególnie osobom, które pracują kreatywnie lub odpowiedzialne są za wiele projektów, a także wszystkim tym pragnącym podnieść poziom własnej wyobraźni i przestrzennego myślenia.

Od czego zacząć tworzenie mapy myśli?

Zastanówmy się nad problemem, który aktualnie mamy do rozwiązania. Skupmy się na jego centralnej wersji, spróbujmy ją zwizualizować i umieścić w ten sposób na mapie myśli. Powinna być to największa grafika na naszej mapie. Następnie pomyślmy o kolejnych, istotnych w tej sprawie elementach. Możemy je zapisywać określonymi kolorami i dołączać elementy graficzne. W ten sposób tworzy nam się obraz na wzór korzenia, który łączy się ze sobą w logiczną całość. Mając tak przygotowaną mapę myśli powinniśmy szybko zauważyć swoje możliwości, alternatywne rozwiązania, nowe sposobności, przeszkody do wyeliminowania, jak również możemy wpaść na wiele wspaniałych pomysłów, które podsunie nam nasz mózg, gdyż on uwielbia wprost tworzenia i czytanie map myśli.

TW | 2018-06-29 13:19:28

Pamięć ruchowa – robimy to dobrze

Dobrze wiedzieć, że są dobra dane nam z góry i bez wysiłku. W końcu na wszystko trzeba pracować. Aby poprawić swoje zdolności pamięciowe, należy wykonywać ćwiczenia mnemotechniczne, aby być dobry w sporcie, należy regularnie ćwiczyć, aby otrzymać wymarzoną pracę, należy spełnić szereg wymagań. Przez całe swoje życie ciężko pracujemy na dobra materialne, miłość, przyjaźń, szacunek, nawet lubienie samego siebie.

attachment

Matka natura wyposażyła nas jednak we wspaniały rodzaj pamięci, zwany pamięcią ruchową. Dzięki tej pamięci nie musimy zastanawiać się, jak stawiać stopy przy chodzeniu, automatycznie wiemy, jak wymanewrować kałużę, przeskoczyć przez przeszkodę, zapiąć guzik, zawiązać sznurowadła, zagwizdać i zrobić masę innych czynności ruchowych bez poświęcenia zbędnego czasu na ich przemyślenie. Jakkolwiek patrzeć życie człowieka składa się w dużej mierze z takich prostych, rutynowych czynności. Parzenie kawy, ścielenie łóżka, schodzenie po schodach, jazda samochodem, kasowanie biletu, obsługa urządzeń biurowych i komputerów, pisanie na klawiaturze, robienie zakupów, przyrządzanie posiłków, mycie się i tym podobne. Jesteśmy tak mocno uzależnieni od pamięci roboczej, że bez niej nasze życie składałoby się z niekończących się prób wykonania zadań, które wydają nam się banalnie proste. Pamięć ruchową można ćwiczyć, tak jak ćwiczy się mięśnie, ćwiczy się ciało, ćwiczy się ducha. Można poprawić swoją kondycję i odruchy. Perfekcyjnie i szybciej wykonywać pewne czynności, na przykład nauczyć się profesjonalnie tasować karty, żonglować, czy prowadzić auto. Należy też pamiętać o konieczności dbania o elastyczność i gibkość ciała, wtedy będzie nam ono jeszcze lepiej służyć. Pomocny może okazać się codzienny rutynowy trening pomagający uelastycznić ciała, także jogging, czy wizyty na fitness pomogą nam zadbać o stale wysoki poziom odruchów pamięci ruchowej.

TW | 2018-06-26 13:09:35

Gdybyśmy nie posiadali pamięci epizodycznej…

Przypomnijmy sobie, pamięć epizodyczne to nasze drobne, szczegółowe wspomnienia. Wynikają one z doświadczeń i nadają sens temu, kim jesteśmy, co robiliśmy, dlaczego podejmowaliśmy takie, a nie inne decyzje. Pamięć epizodyczna pozwala nam łączyć przebyte doświadczenia i odnosić je do kolejnych. Dzięki niej cały świat wydaje nam się mniej skomplikowany i możliwy do ułożenia w naszych głowach. Pamięć epizodyczna to także wszystkie te wstydliwe, kłopotliwe wspomnienia o tym, co zrobiliśmy na przestrzeni całego naszego życia.

attachment

Ta pamięć mówi nam o naszym pierwszym skradzionym w sklepie cukierku, nieudanym zaproszeniu dziewczyny na randkę, pierwszej zbyt mocno zakrapianej imprezie, o wpadce na konferencji, kłopotach prywatnych i tym podobnych zdarzeniach. To jednak nie tylko te wywołujące zażenowanie wspomnienia. Pamięć epizodyczna pozwala nam przypomnieć sobie też te wspaniałe, przyprawiające o szybsze bicie serca wspomnienia pierwszego pocałunku, długiej nocy przytulania z ukochanym, momencie oświadczyn, pamiętnego tak przed ołtarzem, pierwszego widoku dziecka, uczucia bliskości z kimś ważnym, naszych 18 urodzin, dniu odebrania dyplomu i tym podobnych. Niestety istnieją choroby mózgu, które uniemożliwiają choremu tworzenia wspomnień pamięci epizodycznej. Jak wyglądają wspomnienia takiego chorego? Jeśli jest to dorosła osoba, pamięta ona, jak żyć i właściwie funkcjonować w społeczeństwie. Niestety zatraca ona stopniowo swoją osobowość, gdyż mimo posiadania wspomnień o tym, co się przeżyło nie pamięta się szczegółów tych przeżyć. Przykładowo chory pamięta, że był obecny podczas 60 urodzin swojego ojca, nie pamięta jednak, kto był dokładnie zaproszony, czy był tort, co mówił ojciec itp. Brak pamięci epizodycznej jest rodzajem uciążliwej amnezji, dodatkowo przeszkadzając w tworzeniu się nowych wspomnień.

Małgorzata Litwin | 2018-06-24 10:24:53

Wspomnienia pomieszane z fikcją!

Dlaczego niektóre wspomnienia ulatują, inne zostają, a kolejne mieszają stan faktyczny z urojeniami? Czy potraficie przypomnieć sobie swoje pierwsze wakacje? Miękkość piasku na plaży, błękit górskiego nieba, zapach płynący z włoskich restauracji? Każdy z nas ma jakieś wspomnienia odnośnie pierwszych wakacji. Zazwyczaj są to jednak zamglone urywki miejsc, odczuć, nawiązanych znajomości, jakieś kolory, może zapachy.

attachment

Wraz z upływem czasu, szczególnie kiedy intensywnie próbujemy przypomnieć sobie zdarzenia z przeszłości, zaczynają one pojawiać się nam wyraźniej. Najczęściej jednak jest to kwestia dopowiedzeń naszego umysłu i nie ma to nic wspólnego z rzeczywistością. Kostium kąpielowy, który zapamiętaliśmy jako niebieski w różowe grochy na zdjęciach będzie zapewne w innym odcieniu i wzorze. Będziemy pewni, że nosiliśmy długie, proste włosy (gdyż takie nosimy na przykład przez większość życia), a na zdjęciu z dzieciństwa okaże się, że mieliśmy włosy pokręcone jak u pudla, w dodatku zupełnie inaczej ubarwione. Tak działa nasza pamięć. Do wspomnień, o których nie ma potrzebnych nam danych dodaje te z naszego życia. Przez co pamięć o czasach dawniejszych nie jest ani w pełni prawdziwa, ani też nie jest kłamstwem, jest czymś pomiędzy. Dlaczego nasz mózg tak nas oszukuje? Czy nie jest to błędne z jego strony? Czy w ten sposób nie oddaje nam wilczej przysługi? Zastanówmy się, kim jesteśmy i co składa się na naszą tożsamość. Są to głównie doświadczenia i wspomnienia. One nas charakteryzują i dostarczają wiedzy o samym sobie. Gdybyśmy za każdym razem sięgając wspomnieniami wstecz natrafiali tylko na elementy, kawałki nieposkładanych puzzli, układankę nie do ułożenia, zatracilibyśmy siebie. Czulibyśmy się zagubieni i samotni. Nasz mózg oszukując nas w ten sposób jednocześnie nas chroni. Miesza wspomnienia dając pełniejszy obraz – choć nie zawsze prawdziwy.

TW | 2018-06-21 12:29:54

W jaki sposób mózg przetwarza wspomnienia?

Od dziesięcioleci badacze głowią się nad zagadnieniem przetwarzania wspomnień przez ludzki mózg. Najbardziej szczegółowe i wiarygodne informacje na temat przetwarzania wspomnień pochodzą od neurologów, którzy jednak nie są jednomyślni, a częściej podzieleni, zarówno w sprawie gruntownych teorii, jak i pojawiających się myśli. Okazuje się, że najlepszymi badaczami dostarczającymi rzetelnych informacji na temat przetwarzania wspomnień są osoby z uszkodzonym ośrodkiem hipokampa, czyli rdzenia odpowiedzialnego za przechowywanie wspomnień.

attachment

To właśnie ich sprawozdania z chory pomagają nam zrozumieć, jak działa funkcja pracy wspomnień. Uszkodzenie hipokampu zabiega tworzeniu się nowych wspomnień trwałych. W praktyce pacjenci po kilkunastu godzinach tracą wszystkie wspomnienia, jakie mogliby nabyć. Takie uszkodzenie w głębi mózgu pozwala badaczom odwzorować schemat pracy mózgu przy tworzeniu się nowych wspomnień. Naukowcy stale badają ludzki mózg. Szczególnie interesujące dla neurologów są przebiegi zmian u ludzi z uszkodzeniami w obrębie hipokampu właśnie. Aby dowiedzieć się, jak działa przetwarzanie wspomnień, należy porównywać zdrowy mózg z tym w początkowej fazie uszkodzenia, jak i głębokiej. Mimo przeprowadzania podobnych badań na przestrzeni lat naukowcy nie są zgodni co do jednej, wspólnej teorii na temat przetwarzania wspomnień w ludzkim mózgu. Uważa się, że hipokamp posiada umiejętność przekazywania korze mózgowej zdolności przechowywania wspomnień. Wyjaśniałoby to, dlaczego na skutek uszkodzenia hipokampu chorzy są w stanie odpamiętywać starsze wspomnienia, natomiast nie potrafią tworzyć nowe. Jeśli kora mózgowa przechowuje starsze wspomnienia, mimo uszkodzeń mózgu w obrębie hipokampu, mogą być wciąż dostępne dla chorych. Czy ta teoria faktycznie odzwierciedla stan faktyczny? Trudno jednoznacznie ocenić, dobrze jednak, że mimo nawet trwałych uszkodzeń mózgu, chorzy nie zapominają, kim naprawdę są.

Wojciech Elszyn | 2018-06-17 12:56:45

Ślad pamięciowy

Tytułowy ślad w pamięci, to z pozoru tylko przetworzona i zakodowana w mózgu informacja, którą teoretycznie jesteśmy w stanie w dowolnym momencie odtworzyć z pamięci. Z doświadczenia wiemy, że nie jest to takie proste.

attachment

Kanadyjski naukowiec Wilder Penfield, badał pacjentów z problemem epilepsji. W swoich badaniach, pobudzał cienkimi elektrodami pojedyncze neutrony aby odkryć, które z nich odpowiedzialne są za dolegliwość pacjentów. Przez przypadek odkrył coś, co przyczyniło się do rozwoju badań nad pojemnością pamięci.

A mianowicie, w trakcie zabiegów, doktor Penfield spostrzegł, że jego pacjenci zaczęli przypominać sobie bardzo barwnie i szczegółowo zdarzenia z przeszłości. Potrafili odtworzyć je niezmiernie dokładnie, pamiętając takie drobiazgi, jak smaki potraw spożywanych wiele lat wcześniej, czy ulotny zapach miejsca ze szkolnej wycieczki. Pamięć ta sięgała nawet 40 lat wstecz! Według doktora Penfielda w każdej wiązce komórek znajdują się dokładne zapisy całego naszego życia. Potrzeba nam tylko odnaleźć wyzwalacz, który pozwoli nam korzystać z nich mechanicznie.

Profesor Anokhin, który był studentem Pawłowa, badał dokładniej ślady w pamięci. Stwierdził on, że ślady w pamięci przyjmują postać obwodu elektromagnetycznego utrwalanego przez nie do końca znane konfiguracje połączeń pomiędzy komórkami mózgu. Przy liczbie około biliona komórek w naszym mózgu, liczba połączeń wydaje się niewiarygodnie potężną liczbą – w tej metodzie kryją się wspaniałe możliwości naszej pamięci, reguła jej działania, odpowiedź na wszystkie pytania o zapamiętywanie i zapominania. Fenomen śladów naszej pamięci.

Ślady w pamięci nie są w naszym mózgu uporządkowane, jednak to, że myślimy logicznie i spójnie skłania do wysnucia wniosków, że odtwarzane one są wedle pewnych kryteriów.

AL | 2018-06-14 15:43:43

Czym jest w istocie pamięć?

W potocznych definicjach pamięć charakteryzowana jest, jako zdolność, możliwość, predyspozycja do przyswajania i utrwalania informacji, a w następstwie przypominanie sobie ich, oraz związanych z nimi doznań, emocji, wrażeń. Za sprawą procesów myślowych, informacje te układane są w logiczną całość, spójne historie. To ogromnie ważne, gdyż zdrowa pamięć sprawia, że jesteśmy tym, kim się czujemy. To, jakimi siebie pamiętamy w całokształcie z naszych wspomnień, definiuje nasze zdanie o nas samych. Jeśli pamiętamy, że rok w rok wygrywaliśmy olimpiady matematyczne w szkole, uważamy siebie za uzdolnionego w naukach ścisłych itd.

attachment

Wszystko wokół nas stale się zmienia. Zmiany te jesteśmy w stanie zauważyć właśnie dzięki pamięci (opalenizna jest pamięcią opalania się). To co zostało w pamięci po zmianie, jest pamięcią tej zmiany.

Z psychologicznego punktu widzenia, pamięć jest własnością układu nerwowego, w który wyposażona jest każda jednostka i który odgrywa kluczową rolę w pełnieniu funkcji społecznych. Umożliwia kształtowanie jednostki, oraz zdobycie przez nią życiowych doświadczeń.

Pamięć w istocie jest punktem zaczepiania, utrzymującym nas w harmonii pomiędzy otaczającą rzeczywistością, a światem, jaki znamy. Dzięki pamięci naturalnie przyjmujemy takie fakty, że samochody jadą szybko i musimy na nie uważać, a cytryna ma kwaśny smak.

Czy możemy sobie wyobrazić, co by stało się z naszą populacją, gdybyśmy nagle wszyscy stracili pamięć o właściwościach i zasadach funkcjonowania naszego świata? Bylibyśmy, niczym przestraszone dzieci błądzące po omacku, naciskając wszystko i sprawdzając, jak działa. Brakowałoby nam tylko rodzica, który czuwałby aby nie stała nam się krzywda. Ta sytuacja doskonale obrazuje, jak ważna i istotna jest pamięć dla zdrowego działania każdego człowieka i jak wielka jest rola podmiotów, które pomagają pamięć ćwiczyć i udoskonalać.

TW | 2018-06-11 10:36:00

Pamięć deklaratywna - pamięć o nas samych

Nazywana również pamięcią długotrwałą, LTM. Jednak tylko w odniesieniu do pamięci świadomej. Charakterystycznym dla tego typu pamięci jest to, że wspiera się naszymi wspomnieniami, których w praktyce nie jesteśmy w stanie zapomnieć (np. nasza data urodzenia, imię siostry itp.). Są to te wszystkie wspomnienia, które bez wysiłku możemy przywołać z pamięci.
Pamięć deklaratywna dzieli się na dwa typy:

attachment

• Pamięć epizodyczna – odnosi się do wspomnień z naszego życia. Potrafimy bez większego trudu przypomnieć sobie ostatnie święta, oraz te wcześniejsze. Nasze urodziny przez wiele lat wstecz i inne ważne wydarzenia z naszego życia. Dzieje się tak, gdyż zdarzenia te są logicznie powiązane ze sobą w określonym momencie w przeszłości, dzięki czemu układają się w sensowną całość. Dzięki temu typowi pamięci, wiemy kim jesteśmy i potrafimy określić elementy naszej osobowości.

• Pamięć semantyczna – odpowiedzialna za przyswojoną wiedzę. W tym typie pamięci przechowana jest wiedza , np. wiemy, że ogień jest gorący, woda mokra, a pies jest zwierzęciem.

Skąd wiemy, że taki typ pamięci faktycznie występuje? Korzystając z wyników badań uczonych, pracujących z pacjentami, u których stwierdzono zaburzenia jednego z typów pamięci przy równolegle niezwodnym działaniem drugiego. Na przykład pacjenci, którzy świetnie radzili sobie z przyswajaniem nowej wiedzy, nie pamiętając jednak o zdarzeniach ze swojej przeszłości.

Od czego zależy zapamiętywanie?

• Aby zapamiętać, należy powtarzać
• Niestety samo powtarzanie nie wystarcza
• Aby trwale zapamiętać, musimy rozumieć przekaz
• Łatwiej zapamiętujemy wartości unikalne
• Szybciej zapamiętamy informacji z bogatego, barwnego tła.

Pamięć deklaratywna pozwala nam budować bliskie kontakty z innymi ludźmi, gdyż to właśnie w niej przechowujemy dane o najbliższych i historie tych znajomości.

Tomasz Wachowiak | 2018-06-07 14:41:49

Teoria przypomninania i zapominania

Teoria interferencji (Interference Theory) – zapominamy, ponieważ nowo nauczone fakty, wypierają fakty wcześniejsze (interferencja retroaktywna). Nowe fakty muszą charakteryzować się lepszą przyswajalnością dla mózgu, oraz atrakcyjniejszą formą. Wynikiem tego ma być najlepsza jakość informacji, zakodowanych w mózgu. Jak wiemy z doświadczenia, nie zawsze tak jest…

attachment

Na szczęście istnieje tez drugi, równoważny poziom interferencji (interferencja aktywna), za sprawą której nasze wcześniejsze wspomnienia blokują te nowe. Pomaga to zachować równowagę pomiędzy ogromem informacji docierających do nasz zewsząd.

Teoria przypomnienia składa się również z dwóch procesów. Pierwszy z nich polega na poszukiwaniu w pamięci. Łatwo to sobie wyobrazić, kiedy zastanawiamy się, którego dnia nasz najlepszy przyjaciel obchodzi urodziny lub co robiliśmy tydzień temu w piątek. Im lepiej znane nam zjawisku lub wcześniejszy okres zdarzenia, tym dokładniej i szybciej jesteśmy w stanie odtworzyć pożądane dane. Czyli, im intensywniej poszukujemy w pamięci, tym łatwiej przychodzi nam przypominanie. A im częściej ćwiczymy pamięć, tym skuteczniej odtwarzamy zdarzenia z przeszłości, z lepszą ich dokładnością.

Według specyficzności kodowania Tulvinga, próby zapamiętywania tworzą unikalny ślad w naszej pamięci, gdyż informacja jest kodowana w znanym nam kontekście. Im lepiej dobrany kontekst do danej informacji, tym szybciej może zostać ona przywołana z pamięci.

Często i regularnie ćwiczona pamięć ma ogromne znaczenie na procesy przypominania i zapominania. Nie mniej ważne są metody tej nauki. Dobra pamięć nie polega na zapamiętaniu maksymalnej ilości informacji, ale na zrozumieniu jej i umiejętności przekładu. Wiedzą o tym najlepiej studenci, którzy muszą potrafić interpretować przyswajaną wiedze.

Małgorzata Litwin | 2018-06-06 12:24:44

Jakie wyrazy nazywamy elementami „fałszywymi”?

Elementami fałszywymi nazywamy te, które podszywają się i udają symbole wcześniej poznanych abstrakcji. W rzeczywistości są to elementy, które reprezentują tylko same siebie, bez dodatkowych znaczeń - natomiast inne znaczenia, próbujemy im przyporządkować.

attachment

Trudność występująca w trakcie zapamiętywania ciągów zawierających elementy fałszywe polega głównie na tym, iż występują w nich wyrazy – rzeczowniki, które w poznanej wcześniej symbolice zastępowały nam elementy czysto abstrakcyjne, czyli kolory, litery i cyfry.

Można temu zaradzić wyobrażając sobie w sposób jasny i jednoznaczny dany symbol określonej abstrakcji, tak żebyśmy w wyobraźni zawsze wiedzieli, kiedy mamy do czynienia z symbolem, a kiedy wyrazem.

TW | 2018-06-03 11:13:33

Fundusze Europejskie Program Regionalny
Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020.